سفارش تبلیغ
صبا


ارسال شده توسط محمد حمله دار در 95/9/13:: 6:11 عصر

 

پاداش مبارزه با سنت های نادرست (نگاهی به داستان ازدواج زال و رودابه در شاهنامه)

 

زال را می توان از نظر الگویی بهترین شخصیت شاهنامه دانست. او یک کار بزرگ کرد و جناب فردوسی در ازای این کار بزرگ پاداشی سترگ به وی داد و آن جاودانگی بود. البته در شاهنامه به صراحت نیامده که زال جاودانه و فناناپذیر شد اما هرگز خبری از مرگ او نمی شنویم. همچنین شاهد زنده بودن او پس از سال های دراز و مرگ بسیاری از هم دوره ای هایش هستیم اما زال چه کرد؟

مسئله نژاد از امور بسیار مهم نزد ایرانیان قدیم بوده است. حکیم توس این مسئله را به خوبی در جای جای شاهنامه نشان می دهد. همچنین اگر نگاهی به تاریخ بیندازیم می بینیم که جامعه طبقاتی ایران چقدر بر مبنای نژاد تقسیم بندی شده بود.

حال با توجه به این که مردم و صد البته شاهان قدیم ایرانی نژاد را سنجه (معیار) اصلی همه روابط خود قرار داده بودند فرض کنید پهلوانی ایرانی بخواهد با دختری از نژاد دشمن بزرگ ایران یعنی ضحاک ازدواج کند! زال فرزند سام سردار سپاه ایران در پی ماجرایی با رودابه آشنا می شود. رودابه ای که فرزند مهراب از نوادگان ضحاک بود. این دو عاشق هم می شوند و تصمیم قطعی خود را برای ازدواج اعلام می کنند اما مگر چنین چیزی امکان پذیر است؟ فرزند سردار بزرگ سپاه ایران دختری از نژاد دشمن را به همسری برگزیند؟

 شاه آن زمان یعنی منوچهر با آگاه شدن از داستان به اندازه ای خشمگین می شود که تصمیم می گیرد به کشور مهراب حمله کند و نه تنها رودابه بلکه همه مردم آن دیار را قتل عام کند در این میان داستان هایی رخ می دهند و خلاصه نه تنها این جنگ اتفاق نمی افتد که در پی پافشاری زال و میانجیگری سیندخت مادر رودابه، منوچهر و سام راضی به آن وصلت می شوند و زال و رودابه با هم ازدواج می کنند.

نکته ی آموزنده این داستان همین سنت شکنی زال بود. در واقع او خطرهای بزرگ را به جان خرید تا با یک سنت نادرست یعنی مسئله اهمیت به نژاد مبارزه کند و پیروز هم می شود. استاد توس نیز با زنده نگه داشتن او در سراسر شاهنامه به خواننده گوشزد می کند که باید با سنت های غلط مخالفت کرد تا از نتایج ارزشمند این کار بهره مند شد.

محمد حمله دار